Nguyễn Chân(ct): THƯ NGỎ của gs Tương Lai gửi ông Nguyễn Phú Trọng, Tổng bí thư BCHTƯĐCSVN

Kính thưa anh Nguyễn Phú Trọng,

Tôi dùng cách xưng hô này để tiện cho nội dung thư sẽ viết với tư cách của
một người có hân hạnh được quen biết Anh. Đúng hơn là biết, chứ chưa dám
nói là quen, vì tôi cũng chỉ gặp và nói chuyện với anh đôi ba lần kể từ dạo
anh làm Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản và có mặt trong buổi tôi báo cáo
với Tổng bí thư Đỗ Mười và Bộ Chính trị về cuộc Khảo sát xã hội học về
Cơ cấu xã hội và Phân tầng xã hội, một đề tài nghiên cứu khoa học cấp nhà
nước. Theo lời thuật lại của Chu Hảo, lúc ấy là Thứ trưởng Bộ KH và CN
ngồi cạnh Anh, thì anh đã nhận xét về tôi “Tay này báo cáo với Tổng Bí thư
và Bộ Chính trị mà cứ nói khơi khơi như nói trước Hội đồng Khoa học
của Viện không bằng !”.

Lần gặp gần đây nhất là ngày 17 tháng 1 năm 2011 tại Hội trường Hội nghị
Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam ở Hà Nội. Có thể Anh quên
vì bận nhiều việc nên tôi xin được nhắc lại : Hôm ấy, khi tôi đi đăng ký phát
biểu ý kiến với Đoàn Chủ tịch Hội nghị, ngang qua chỗ Anh ngồi, Anh đã
chủ động đứng dậy chào gọi và bắt tay tôi. Tôi cảm kích về cử chỉ thân thiện
này, biết rằng thế là Anh vẫn nhớ tôi, nên đã bắt tay Anh rất chặt và nói “Xin
chúc mừng Tân Tổng Bí thư“.

Anh cười và hỏi : “Chúc mừng cơ à?”. Tôi đoán biết và mang máng hiểu ra
Anh đang nghĩ gì và định nói gì, nên cũng vui vẻ trả lời “Phải chúc mừng
chứ. Hãy cứ chúc mừng đã. Và rồi tôi sẽ dõi theo công việc của Anh làm,
hành động và ứng xử của Anh với tư cách Tổng Bí thư, để rồi có tiếp tục
chúc mừng hay không là chuyện về sau, còn bây giờ thì phải chúc mừng
đã”. Cả Anh và tôi cùng cười. Những người đứng cạnh cũng cười vì tôi vốn
nói to, mọi người đều nghe và nhìn thấy. Nhắc lại chuyện này để nói rằng,
hai năm qua, dõi theo những công việc Anh làm, quả thật tôi nghĩ là phải rút
lại lời chúc mừng đã đưa ra với Anh hai năm trước. Vì sao?

Vì chưa lúc nào vận mệnh của đất nước lại bấp bênh, chao đảo như hiện
nay khi mà bàn tay của Trung Quốc đã thọc quá sâu vào mọi hoạt động của

Đảng và Nhà nước,của đời sống đất nước ta. Chính vì thế, chưa bao giờ uy
tín của Đảng xuống thấp đến vậy. Điều này liên quan trực tiếp đến trách
nhiệm của Tổng Bí thư. Thực trạng này được phơi bày quá rõ ràng mà chính
Anh, cũng như nhiều người giữ vị trí cao trong bộ máy cầm quyền, đã nhiều
lần trực tiếp hoặc gián tiếp nói ra, chứ chẳng phải do “những phần tử thù
địch” nào bôi nhọ cả!

Đành rằng với nguyên tắc “lãnh đạo tập thể“, cả Bộ Chính trị, và toàn thể
BCHTƯĐ phải chịu trách nhiệm, tuy nhiên, với trách nhiệm là người đứng
đầu BCHTƯ, Tổng bí thư là người phải gánh vác, không thể đổ cho ai được
cả.

Trong bức thư này chưa thể nói nhiều về thực trạng của đất nước mà người
Tổng bí thư phải chịu trách nhiệm, xin chỉ nêu lên hai điều trực tiếp nhất và
gần đây nhất đã làm trầm trọng thêm sự mất uy tín của Đảng, gây bức xúc
trong lòng dân : Một là phát biểu tùy tiện của Tổng Bí thư tại Vĩnh Phúc gây
phẫn nộ trong công luận, và hai là sự câm lặng của Đảng, Nhà nước và cả
Hệ thống chính trị trong ngày 17 tháng 2! Cái ngày mà cách đây 34 năm,
hơn nửa triệu quân Trung Quốc xâm lược theo lệnh của Đặng Tiểu Bình đã
tấn công toàn tuyến biên giới phía Bắc, gây nên tội ác tày trời đối với đồng
bào ta, hàng van chiến sĩ ta đã hy sinh trong cuộc chiến đấu đánh trả quân
xâm lược, buộc chúng phải tuyên bố rút quân.

Trong phạm vi bức thư ngắn này, tôi chỉ đề cập đến hai vấn đề nói trên để
mong được Anh xem xét và cho tôi câu trả lời.

Quả thật, tôi quá sửng sốt khi nghe anh nói : “Vừa rồi đã có các luồng ý
kiến thì cũng có thể quy vào được là suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức,
lối sống. Chứ gì nữa? Xem ai có tư tưởng là muốn bỏ Điều 4 Hiến pháp
không? Phủ nhận vai trò lãnh đạo của đảng không? Muốn đa nguyên đa
đảng không? Muốn ‘tam quyền phân lập’ không? Hả? Muốn ‘phi chính trị
hóa quân đội’ không? Người ta đang có những quan điểm đấy. Đưa cả lên
phương tiện thông tin đại chúng đấy. Thì như thế là suy thoái chứ còn gì
nữa! Chỉ ở đâu nữa nào? Tham gia đi khiếu kiện, biểu tình, ký đơn tập
thể, thì nó là cái gì…ì? Cho nên các đồng chí quan tâm xử lý cái này.”

Sửng sốt vì không thể hình dung được đây là lời của Tổng Bí thư, một người
vốn tính thận trọng, lại tùy tiện quy kết một cách hồ đồ như vậy. Sẽ quá dài
dòng và có lẽ cũng chưa là thật sự cấp bách vào lúc này để chỉ ra sự lẫn lộn,
nếu không muốn nói là đánh tráo khái niệm, khi Tổng Bí thư nói đến “các
luồng ý kiến” được nêu lên trong dịp các tầng lớp nhân dân đóng góp ý kiến
vào Dự thảo Sửa đổi Hiến pháp theo Nghị quyết và lời kêu gọi của Quốc
hội, lại là “suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống“.

Là một trong những người đã ký vào Kiến nghị về sửa đổi Hiến pháp 1992,
tham gia vào đoàn đại biểu do ông Nguyễn Đình Lộc làm trưởng đoàn đến
34 Hùng Vương Hà Nội để trao bản Kiến nghị đó cho Ủy ban Dự thảo sửa
đổi Hiến pháp năm 1992 kèm theo một Dự thảo Hiến pháp mới để tham
khảo, tôi hết sức bất bình về quy kết hồ đồ của Tổng Bí thư đối với một số
điểm trong nội dung của 7 vấn đề mà bản Kiến nghị của chúng tôi đã chuyển
cho Ủy ban Dự thảo nói trên. Tuy vậy, trong thư ngỏ này, tôi chỉ nói ý kiến
của riêng tôi và chịu trách nhiệm về những điều tôi nói trong bức thư này.

Phải nói thêm là, đoàn đại biểu chúng tôi đã được Ủy ban Dự thảo tiếp đón
trọng thị và tiếp nhận Kiến nghị có 72 chữ ký cùng với Dự thảo Hiến pháp
2013. Một số phóng viên báo đến dự và sau đó một số báo đã đưa tin về
cuộc gặp này. Trong thư gửi ông Nguyễn Đình Lộc, người dẫn đầu đoàn đại
biểu đến trao Kiến nghị, ông Ủy viên Ủy ban, Trưởng Ban Biên tập đã cho
biết là “những điều nêu trong Kiến nghị nói trên sẽ được tập hợp, nghiên
cứu trong quá trình chỉnh lý dự thảo sửa đổi Hiến pháp”. Vậy thì, khi Tổng
Bí thư quy kết ” vừa rồi đã có các luồng ý kiến thì cũng có thể quy vào được
là suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống. Chứ gì nữa? ” liệu có phải
là nhằm vào những vấn đề mà bản Kiến nghị của chúng tôi nêu lên không?
Nếu vậy thì Nghị quyết và lời kêu gọi toàn dân góp ý kiến vào việc Sửa đổi
Hiến pháp của Quốc hội còn có giá trị gì nữa khi mà những ý kiến trái tai
lãnh đạo thì bị quy là suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống! Là một
đại biểu Quốc hội, Tổng Bí thư phải trả lời với Quốc hội và với cử tri về kết
luận hồ đồ nói trên. Ít nhất, Tổng Bí thư cần giải thích rõ những ý kiến mà
Tổng Bí thư dẫn ra, vì sao gọi đó là suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức,
lối sống.

Là nhà lý luận, lại từng là Chủ tịch Hội đồng lý luận Trung ương, Tổng Bí
thư cần giải thích rõ nội hàm của khái niệm đạo đức, lối sống và tư tưởng

chính trị để từ đó mà nói rõ những “kiến nghị…” dẫn ra ở trên là suy thoái
đạo đức, lối sống,suy thoái về tư tưởng chính trị như thế nào? Một nhà lý
luận sao lại có thể giải thích tùy tiện và hồ đồ rằng : “Người ta đang có
những quan điểm đấy. Đưa cả lên phương tiện thông tin đại chúng đấy. Thì
như thế là suy thoái chứ còn gì nữa!“. Vậy thì đã thừa nhận người ta nêu lên
“quan điểm” thì cần phải tranh luận để làm sáng tỏ đúng sai, sao lại quy kết
đó là “suy thoái” và đòi phải “ xử lý“? Sẽ không đúng lúc nếu lại đưa ra tất
cả những điều mà Tổng Bí thư cho đó là suy thoái về tư tưởng, đạo đưc, lối
sống, xin chỉ đề cập đến mấy vấn đề sau đây:

Ở đâu thì tôi không rõ, chứ trong 7 điểm nêu trong Kiến nghi về sửa đổi
Hiến pháp 1992, thì kiến nghị bỏ Điều 4 của Hiến pháp không đồng nghĩa
với “phủ nhận sự lãnh đạo của Đảng” theo cách hiểu của Tổng Bí thư.
Xin nhắc lại nguyên văn nội dung của kiến nghị đó trong văn bản đã được
trao cho Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 :” … Chính vì vậy
chúng tôi đề nghị bỏ Điều 4 của Dự thảo. Việc tiếp thu đề nghị này tạo cơ
hội cho Đảng Cộng sản Việt Nam lấy lại niềm tin đã từng có trong dân để
thực sự trở thành lực lượng lãnh đạo chính trị được xã hội chấp nhận“.

Một vấn đề nữa được Tổng Bí thư nêu lên: “Muốn ‘tam quyền phân lập’
không? Hả?” và quy kết đó là “suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối
sống” thì lại càng hồ đồ hơn nữa. Xin nhắc lại rằng, đây là quan điểm
chúng tôi đã nêu hơn mười năm trước trong nhiều Hội thảo Khoa học
do các cơ quan Nhà nước tổ chức và đã đăng công khai trên nhiều tờ
báo.

Xin chỉ dẫn ra một ví dụ ; trong bài “Nhà nước pháp quyền và Xã hội dân
sự” đăng trên báo “Người Đại biểu Nhân dân“, tiếng nói của Quốc Hội và
Hội đồng Nhân dân, ngày 26.5.2006 và bài “Hành trình từ “chuyên chính
vô sản” đến “Làm chủ tập thể” và “Nhà nước pháp quyền“ cũng đăng trên
“Người Đại biểu Nhân dân” ngày 10.6.2013, tôi đã trình bày về vấn đề “tam
quyền phân lập” như sau :

“Vấn đề cơ bản nhất của nhà nước pháp quyền là pháp quyền ở trên nhà
nước. Theo nguyên lý của tư tưởng pháp quyền đó, nhà nước phải được tổ
chức theo nguyên tắc “tam quyền phân lập”. Mục đích của sự phân quyền

đó là trong cơ cấu quyền lực phải có sự kiểm tra, kiểm soát lẫn nhau nhằm
tránh sự độc quyền, lạm quyền. Nhà nước và công chức chỉ được làm những
điều luật pháp cho phép, còn dân thì được làm tất cả những điều mà luật
pháp không cấm, thể hiện rõ nguyên lý quyền lực chính trị và quyền lực nhà
nước đều thuộc về nhân dân, nhân dân có quyền tham gia vào việc hoạch
đinh pháp luật, giám sát và kiểm soát hoạt động và nhân sự của bộ máy nhà
nước. Đây là điểm quy chiếu để xác lập sự khác biệt giữa nhà nước pháp
quyền và nhà nước không pháp quyền…Ở các kiểu loại nhà nước không
pháp quyền thì quyền lực được tập trung vào độc quyền cá nhân [nhà vua]
hay một nhóm người định đoạt mọi vấn đề của đất nước. Sự chuyển giao
quyền lực giữa các chủ thể quyền lực là cơ chế nối truyền [gia đình, dòng
tộc, các nhóm quyền lực cùng chung lợi ích, nhân dân đứng ngoài tiến trình
này, hoặc chỉ là vật trang sức để lừa mị mà thôi”.

Vậy thì dựa vào cơ sở nào để quy kết rằng nói đến “tam quyền phân lập”
là ” suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống” xin Tổng Bí thư chỉ rõ
ra đặng chúng tôi nâng cao nhận thức. Cũng xin nói thêm rằng, hai bài báo
nói trên lại nằm trong cụm bài trong mục “Đàm luận sáng thứ hai” của tôi
đã được tặng thưởng báo chí về Đề tài Quốc hội và Hội đồng Nhân dân
năm 2006. Ban tổ chức đã động viên tôi bay ra Hà Nội nhận giải thưởng
bằng việc cho biết là Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng sẽ là người
đứng ra trao giải thưởng đó. Tôi đã gửi thư cám ơn và in lỗi đã không ra
Hà Nội được, và bức thư đó đăng trên báo. [Xin nói thêm là tiếp năm sau,
tôi lại được tặng thưởng lần thứ hai giải báo chí về Đề tài Quốc hội và Hội
đồng Nhân dân năm 2007 cùng với hai tác giả khác là ông Nguyễn Văn An,
nguyên Chủ tịch Quốc hội và hòa thượng Thích Chơn Thiện, đại biểu Quốc
hội] ! Vậy mà nay tôi lại bị Tổng Bí thư quy kết là “suy thoái về tư tưởng
chính trị, đạo đức và lối sống” vì đã có tư tưởng về “tam quyền phân lập”
thì xem ra tôi khó mà tiếp thu sự khiển trách của Tổng Bí thư về sự “suy
thoái” của mình.

Đành tự an ủi với quan điểm tôi đã viết trong bức thư nói trên [đăng trên
báo Người Đại biểu Nhân dân ngày 31.12.2006 với đầu đề do Tòa soạn
đặt : “Dùng ngòi bút của mình chiến đấu cho lý tưởng cao cả”. Quan điểm
đó là : “Nhằm giữ cho ngòi bút của mình không thẹn với chính mình,
phải có sự lao tâm khổ tứ để chọn ý, chọn lời, chọn cách diễn đạt để sao

cho những cá nhân nào đó khỏi động lòng, khiến họ có thể dùng thói độc
quyền chân lý, áp đặt tư duy, tùy tiện quy kết, gây khó khăn cho tờ báo đã
đăng bài của mình…Nhưng rồi nghề nào cũng có nghiệp ấy, “đã mang lấy
nghiệp vào thân” thì cũng phải bằng mọi cách mà đi cho trọn con đường
đã chọn…tôi sẽ tiếp tục chiến đấu bằng ngòi bút trung thực của chính
mình…!”.

Vả chăng, thưa anh Nguyễn Phú Trọng, tôi chỉ là hạt cát nhỏ nhoi trong biển
cả nhân dân, sự bị xúc phạm của tôi chưa là gì so với điều mà anh đã xúc
phạm đến nhân dân, trong đó có những bậc lão thành cách mạng đáng kính,
những trí thức tâm huyết, những người từng giữ trọng trách, nay tuy đã về
hưu, tuy tuổi cao sức yếu, vẫn cố gắng tham gia soạn thảo và ký vào Kiến
nghị về sửa đổi Hiến pháp 1992.

Họ làm điều ấy với lòng mong mỏi đóng góp vào việc soạn thảo một Hiến
pháp ngang tầm với đòi hỏi của thời đại, đáp ứng được khát vọng của cả
dân tộc muốn hội nhập vào quỹ đạo phát triển của thế giới trong bối cảnh
của nền văn minh mới thế kỷ XXI. Trong số đó, có người từng được Anh
mời đến góp ý kiến với Hội đồng lý luận Trung ương, mà nếu tôi nhớ không
nhầm, thì rất nhiều lần Anh tỏ ý kính phục và trân trọng trí tuệ và tâm huyết
của những đóng góp ấy với tư cách là Chủ tịch Hội đồng lý luận TƯ. Những
người như vậy mà Anh dám quy cho họ là “suy thoái tư tưởng chính trị,
đạo đức, lối sống” sao?

Anh Trọng ạ, nếu thật sự muốn chỉ ra sự suy thoái ấy thì phải tìm vào trong
những kẻ vong ân bội nghĩa với đồng bào, đồng chí từng ngã xuống trong
cuộc chiến tranh biên giới cách đây 34 năm! Vong ân bội nghĩa bằng sự
câm lặng trong ngày 17 tháng 2 để khỏi phải phạm vào “điều cam kết” với
những kẻ đã từng xua hơn nửa triệu quân xâm lược tràn vào các tỉnh biên
giới năm 1979, tàn sát dân lành, tiêu hủy nhà cửa, đốt phá làng mạc, kể cả
việc đặt bom phá khu di tích Păc bó. Vì vậy, nói về “suy thoái tư tưởng
chính trị” thì không thể chỉ quy chiếu vào sự trung thành hay không trung
thành với một hệ tư tưởng được áp đặt, khi mà thực tiễn đã chứng minh
những giáo điều từng được học thuộc lòng về hệ tư tưởng ấy đã gây tai họa
cho sự nghiệp của đất nước ghê gớm như thế nào. Thì chẳng phải “Đổi Mới”
được xem là một cột mốc trong đời sống của dân tộc ta vì nó đã đưa đất
nước vượt qua thảm họa của sự sụp đổ những năm 80 do sự áp đặt mô hình

được xây nên bằng những giáo điều tai hại đó sao!

Cho nên, trung thành vơi truyền thống không có nghĩa là quay về những thế
kỷ đã lụi tàn để ngắm một dãy dài những bóng ma, mà trái lại phải đem hết
sức mình tiến về phía trước, như dòng sông chỉ có chảy ra biển mới gọi là
trung thành với ngọn nguồn của nó. Còn nói về tư tưởng chính trị của Đảng
thì có lẽ nên tham khảo cách định nghĩa về “đảng chính trị” của Đại Bách
khoa Toàn thư Pháp :”Nhìn chung, một đảng chính trị có thể được định
nghĩa như thể là một tập thể xã hội tìm kiếm sự ủng hộ của nhân dân
nhằm trực tiếp thực thi quyền lực, và tập thể này được tổ chức theo thời
gian và không gian sao cho nó có thể vượt qua được ảnh hưởng cá nhân
của người lãnh đạo. Định nghĩa này vận dụng ba yếu tố: nền tảng của
đảng, cơ cấu tổ chức và nhiệm vụ của nó mà người ta xem xét trước khi
xem xét những đảng được định nghĩa như vậy đã hình thành trong lịch
sử như thế nào”.

Ấy vậy mà, đã từ lâu, ở ta, thường quen dùng và thích dùng khái
niệm “Đảng ta”, xem đấy như là một lời phong tặng về uy tín của Đảng
trong lòng dân, biến khái niệmđảng chính trị thành một thứ “bái vật giáo”,
mà quên mất rằng, khi là đảng cầm quyền, thì cũng như mọi thực thể quyền
lực khác, đều không tránh khỏi sự tha hóa. Biểu hiện rõ nhất của sự tha hóa
ấy chính là sự suy thoái về tư tưởng chính trị : ngày càng xa dân, cưỡi lên
đầu lên cổ dân do cơ chế toàn trị, không muốn và không dám tiếp nhận sự
phản biện xã hội [vì không có tự do tư tưởng, không có tự do báo chí, không
cho phép quyền tư do lập hội…]. Và sự tha hóa ấy bộc lộ rõ quy luật đã được
lịch sử đúc kết “quyền lực có xu hướng tham nhũng, quyền lực tuyệt đối
thì tham nhũng cũng tuyệt đối“! Câu chuyện về “một bộ phận không nhỏ”
thoái hóa biến chất cứ ngày càng to dần lên, càng chống càng phình to ra
như một căn bệnh ung thư đã di căn vô phương cứu chữa, mới đích thực là
sự “suy thoái về tư tưởng chính trị” gắn liền với “suy thoái về đạo đức lối
sống” đáng sợ nhất.

Thưa anh Nguyễn Phú Trọng.

Sự suy thoái mà Anh vừa nói, trước hết được biểu hiện quá rõ mà “triệu
con mắt đều nhìn vào, triệu ngón tay đều chỉ vào” trong ngày 17.2. 2013
vừa rồi : Đó là sự quay lưng lại với đồng chí, đồng bào đã chết dưới họng

súng của quân Trung Quốc xâm lược. Máu của hàng vạn đồng bào và chiến
sĩ ta đã thấm đẫm giải đất biên cương. Máu người đâu phải là nước lã, ấy
vậy mà để giữ “cam kết” với thế lực hiếu chiến Bắc Kinh, người ta đã chỉ
đạo quán xuyến từ trên xuống dưới không có một nén hương, một vòng hoa
tưởng niệm? Cần phải nói thêm rằng, thế lực hiếu chiến mà ai đó đã “cam
kết” lại đã ngang nhiên tổ chức rầm rộ lễ kỷ niệm về ngày 17.2, ngày chúng
mở cuộc chiến tranh xâm lược, nhưng lại rao rêu khắp cả nước, đưa cả vào
sách giáo khoa dạy trẻ em Trung Quốc, rằng đó là cuộc chiến tranh tự vệ
nhằm “dạy cho Việt Nam một bài học”! Thế lực hiếu chiến mà ai đó “cam
kết” lại đang dung dưỡng cho chủ nghĩa dân tộc cực đoan, công nhiên đưa
lên bảng hiệu trong cửa hàng Beijing Snacks tại Bắc Kinh dòng chữ ngạo
ngược :” không phục vụ người Việt Nam, Philippines, Nhật Bản và chó!”.

Vậy thì ai đã đưa ra lời “cam kết” với bọn xâm lược là “không nhắc lại quá
khứ” để tuyệt đối câm lặng trong ngày 17.2 vừa rôi? Ai đã làm chuyện xấu
hổ và dại dột ấy? Ai? Xin Tổng Bí thư chỉ ra.

Thực hiện sự “cam kết” đó, cùng với hương tàn khói lạnh trên các nghĩa
trang liệt sĩ trong ngày 17.2, là sự câm lặng trên toàn bộ báo chí chính thống
và hệ thống truyền thông theo một cây gậy chì huy thống nhất, là sự ngăn
chặn, cản trở, đe dọa bắt bớ và trấn áp những ai đã dâng hương hoa tưởng
niệm những người đã hy sinh trong cuộc chiến đấu chống quân xâm lược ở
biên giới phía Bắc, biên giới phía Tây Nam, ở Hoàng Sa năm 1974 và ở trận
Gạc Ma, Trường Sa năm 1988. Còn sự suy thoái tư tưởng nào bằng sự vong
ân bội nghĩa ấy thưa anh Nguyễn Phú Trọng. Có sự sa đọa về đạo đức và lối
sống nào bằng sự vong ân bội nghĩa ấy thưa Tổng Bí thư?

Mặt khác, nếu muốn rao giảng về đạo đức thì chính là đạo đức đích
thực khi dám vượt qua mọi sự đe dọa, trù dập, trấn áp cho đến những thủ
đoạn thấp hèn quen thuộc là đuổi việc, đuổi học, vẫn quyết theo tiếng gọi
của lương tâm, phạm trù cơ bản nhất của đạo đức, quyết dâng vòng hoa
tưởng niệm tại Đài Liệt sĩ trên đường Bắc Sơn, thắp nén hương tại tượng
Quang Trung nơi Gò Đống Đa, giương cao vòng hoa trắng quyết không cho
những bọn vô sỉ giành giật và bóc xé dòng chữ tưởng niệm tại tượng đài
Cảm Tử bên hồ Hoàn Kiếm, vượt qua mọi sự rình mò và soi mói để trang
trọng dâng hoa và những dòng chữ tưởng niệm nhân ngày 17.2.2013 dưới
chân tượng Đức Thánh Trần gần bến Bạch Đằng, quận I, thành phô Hồ Chí

Minh. Chính là đạo đức, khi trong mỗi ngôi nhà, không phân biệt là nhà
cao tầng, biệt thự hay nhà tranh vách đất, người ta thành tâm thắp một nén
hương, bày bình hoa trên ban thờ với dòng tưởng niệm những người đã chết
trong cuộc chiến đấu chống quân xâm lược nhân ngày 17.2. Cũng chính là
đạo đức, khi nêu cao một lối sống không chịu khuất phục, dám ngẩng cao
đầu để biểu thị chính kiến của mình như nhà báo trẻ nọ ” làm báo từ năm
2006 đến giờ. Tôi nhận thức được hệ quả sẽ đến với tôi.” Biết rõ như vậy,
nhưng nhà báo ấy vẫn nói lên tiếng nói trung thực của chính mình, “hoàn
toàn do mệnh lệnh đạo đức của tôi ” như anh khẳng định.

Thưa anh Nguyễn Phú Trọng,

Liệu sau khi nhỡ lời, anh có thấy hối tiếc vì mình đã xúc phạm đến những
người được nhân dân kính trọng, vị tướng lão thành từng là Đại sứ đặc mệnh
toàn quyền của Việt Nam tại Trung Quốc, năm nay đã 97 tuổi, đã suy nghĩ,
nghiền ngẫm từng chữ từng lời, thêm bớt, bổ sung trước khi ký vào Kiến
nghị về sửa đổi Hiến pháp 1992, và ngày 17.2 vừa qua đã cùng với một số
người đáng kính khác ký vào Kiến nghị ấy đã mang hoa đến tưởng niệm các
liệt sĩ ngã xuống vì sự tồn vong của Tổ quốc? Nếu có, thì Anh nên xin lỗi
họ, cũng tức là xin lỗi nhân dân. Chuyện nhất thời có sự hồ đồ thiếu tỉnh táo
cũng là chuyện thường tình, cho nên xin lỗi là một cử chỉ văn minh trong lối
sống của người có hiểu biết và có đạo đức. Người có “tư tưởng chính trị”
vững vàng chính là người có bản lĩnh dám nhận sai lầm.

Vả chăng, hơn lúc nào hết, khi con thuyền của đất nước đang chao đảo, là
người giữ trọng trách lèo lái thì biết thu phục nhân tâm, trân trọng hiền
tài phải là cái đức của người biết mình, biết người. Trót hồ đồ, nói thiếu cân
nhắc, xúc phạm những người đáng lý phải trân trọng, gây phẫn nộ trong
công luận, thì việc lắng nghe để bình tĩnh nhận ra chân lý, có ứng xử thích
hợp, luôn là điều đáng làm.

Đến một vị vua từng nằm gai nếm mật, mười năm lãnh đạo cuộc kháng
chiến chống giặc Minh, lên ngôi đại định, mở đầu cho một triều đại vẻ vang
thế kỷ XV, vua Lê Thái Tổ vẫn một lòng khiêm nhường kính cẩn : “Nay
trẫm gánh vác trách nhiệm nặng nề, sớm khuya kính cẩn lo sợ, như đi
trên băng mỏng, như đứng bờ vực thẳm chỉ vì chưa kiếm được hiền tài
giúp đỡ việc trị nước…”. Còn vua Lê Thánh Tông, gặp khi có thiên tai đã

chỉ dụ rằng “Bởi chính trị có thiếu sót, nên trời chỉ cho bằng tai biến. Đó
là do lỗi lầm của trẫm mà chuốc lấy họa chứ trăm họ có tội gì đâu? Có
phải vì trẫm đức tin chưa đến dân, lòng thành chưa thấu tới trời mà đến
nỗi như thế chăng?”. Cũng trên cái mạch tư duy ấy, vua Minh Mạng thế
kỷ XIX khi nghe tâu về vỡ đê, dân tình cơ cực đã xót xa tự vấn :” Nghĩ tấm
thân lạm ở trên trăm họ, không biết tu đức để trời cho hòa khí, đến nỗi
dân ta bị tai họa ấy, thực là một điều lỗi lầm của ta“! Thì ra, cha ông ta
xưa đã không mắc phải điều mà ngày nay đã trở thành ca dao hiện đại : “mất
mùa bởi tại thiên tai, được mùa bởi tại thiên tài đảng ta“!

Gợi lên vài dòng lịch sử chi nhằm nói thêm với người gánh vác trọng trách
quốc gia rằng : phải biết “kính cẩn, lo sợ, như đi trên băng mỏng, như
đứng bên bờ vực” chứ không thể tùy tiện phán bảo và quen thói bịt miệng
dân, chỉ muốn dân cúi đầu tuân phục “chỉ thị, nghị quyết”, cho dù thực tiễn
cho thấy có quá nhiều chỉ thị nghị quyết sai lầm gây bao tai họa cho dân.
Và rồi, cái cách lớn tiếng đe dọa “lợi dụng việc góp ý kiến vào Hiến pháp
để phá hoại đường lối chính sách, làm mất uy tín và vai trò lãnh đạo của
Đảng” của một vài người có trọng trách trên báo chí và trên tivi mấy ngày
qua đã không hù dọa được ai! Trái lại, chỉ làm cho lòng dân thêm phẫn nộ.
Điều này mong Tổng Bí thư cần lưu ý.

Đối với riêng tôi, khi tham gia soạn thảo và ký vào Kiến nghị về sửa đổi
Hiến pháp 1992 mà Tổng Bí thư đã phê phán nặng lời, tôi chỉ muốn nói
rằng, tôi đã thực hiện lời chỉ dẫn của Các Mác “ trí thức là người nói sự
thật, phê bình không nhân nhượng về những gì đang hiện hữu. Không
nhân nhượng với nghĩa rằng họ không lùi bước trước kết luận của chính
mình, hoặc trước xung đột với quyền lực, bất cứ quyền lực nào”.

Cho nên dù bị quy kết thế nào đi chăng nữa, tôi cũng thấy là chẳng có gì
đáng bận tâm. Bởi lẽ, là người am hiểu và tôn trọng phép biện chứng, chắc
Tổng Bí thư nhớ nằm lòng ý tưởng của Hégel được Ph. Angghen dẫn ra để
nói về biện chứng của sự phát triển : “mỗi bước tiến mới sẽ tất yếu biểu
hiện ra như là một sự xúc phạm tới cái thiêng liêng, là một sự nổi loạn
chống lại trạng thái cũ, đang suy đồi nhưng được tập quán thần thánh
hoá”.

Người am hiểu về biện chứng như Tổng Bí thư chắc sẽ bình tâm suy nghĩ
về “những bước tiến mới” mà đời sống đất nước đang chứng kiến, để với
cương vị của mình, thúc đẩy cho những ý tưởng mới phát triển nhằm đẩy
lùi trạng thái cũ đang suy đồi nhưng được tập quán thần thánh hóa.Làm
được như vậy thì dấu ấn để lại trong lòng người và cho lịch sử sẽ không là
sự cáo chung của lực lượng bảo thủ cố duy trì cái cơ chế đã đưa đất nước
vào ngõ cụt, mà là người đem lại sự canh tân, thuận với quy luật phát triển,
đáp ứng được lòng dân.

Kính gửi Tổng Bí thư lời chào trân trọng.

TP Hồ Chí Minh ngày 28.2.2013

Tương Lai

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s