Đỗ Anh Thơ: Chuyên mục cùng học cổ văn online hang tuần- Bài 2.-

Bạn đọc thân mến : Chương trình cùng học cổ văn này đòi hỏi sự kien trì của tác giả lẫn bạn đọc. Mỗi ngày tùy theo sức khỏe và độ bận rộn mà tác giả sẽ post lên mạng một số dòng,có thể chưa hoàn chỉnh và mở rộng dần. Độc giả cũng vậy, cần vào mạng bài đó hàng ngày để luyện nhớ , lương từ vưng tăng dân theo phương pháp mà tác giả hướng dẫn. Hy vọng mưa lâu thấm dần, sau 6 tháng , bạn đọc sẽ có thể tự đọc dịch được một số câu mới mà tác giả post lên.
Đỗ Anh Thơ
dnanhthodo62@gmail.com
ĐT : 0906265335Bài 2.
Nguyên văn:子 貢 問 曰 ﹕ 孔 文 子 何 以 謂 之 文 也 ﹖
子 曰 ﹕ 敏 而 好 學 ﹐ 不 恥 下 問 。 是 以 謂 之 文 也Phiên âm:
Tử Cống vấn viết : Khổng văn tử hà dĩ vị chi văn dã ?
Tử viết : Mẫn nhi hiếu học , bất sỉ hạ vấn, thị dĩ vị chi văn dã.
Chú giải :
Đây là câu thứ 15 trong chương Công dã tràng (公 冶 長) . Các chương trong luận ngự được đặt tên theo chứ đầu câu của câu đó.
Tử Cống (子 貢 zi gong) Thày Cống, tên hiệu của Đoan mộc Tứ , học trò Khổng tử

Vấn( 問 wen ) hỏi
曰 yue : nói là
孔 文 子 : Quan đại
phu nướ Vệ tên là Ngã. Văn tử là thụy hiệu người sau đạt cho
Văn ( 文 wen ): văn, vẻ đẹp bên ngoài
Hà dĩ ( 何 以 he wei) : tại sao
Vị; 謂 wei : gọi , gọi là
Mẫn:敏 (min) : mẫn , mẫn tiệp , thông minh
Bất sỉ hạ vấn (不 恥 下 問 bu chi xja wen) : Không xấu hổ khi hỏi người dưới.

Dịch :
Tử Cống hỏi: Thưa thày, tại sao Khổng Ngã lại được người đời sau đặt thụy hiệu cho là Văn Tử?
Khổng tử trả lời ; Ong ta thông minh, hiếu học, không xấu hổ dấu dốt, biệt hỏi người dưới mình. Vì thế người đời sau mới tôn vinh ông ta vậy.
Bình:
Bất sỉ hạ vấn la một đức tính cao đẹp của người thày , nói rộng ra là của kẻ sĩ. Bởi vì người đời khi đã bước lên tới đỉnh cao học thức hầu hết đều tự cho mình đã biết hết mọi thứ, kinh miệt hết người khác. Thói tự kiêu đó của những quân sư trở thành cái gai trong mắt đối với bọn vua chúa, kẻ có quyền , và kết cục thường chuốc lấy cái chết. Cao Bá Quát từng nói : Thiên hạ có ba bồ hữ, ta giữ hai, anh ta giữ một nửa, nửa còn lại phân phát cho thiên hạ. Kiêu ngạo đến thế là cùng.
Khổng tử tôn vinh đức tính ” bất sỉ hạ vấn ” của Khổng Ngã thực đáng để ta suy ngẫm.

Bạn đọc thân mến : Chương trình cùng học cổ văn này đòi hỏi sự kien trì của tác giả lẫn bạn đọc. Mỗi ngày tùy theo sức khỏe và độ bận rộn mà tác giả sẽ post lên mạng một số dòng,có thể chưa hoàn chỉnh và mở rộng dần. Độc giả cũng vậy, cần vào mạng bài đó hàng ngày để luyện nhớ , lương từ vưng tăng dân theo phương pháp mà tác giả hướng dẫn. Hy vọng mưa lâu thấm dần, sau 6 tháng , bạn đọc sẽ có thể tự đọc dịch được một số câu mới mà tác giả post lên.
Đỗ Anh Thơ
dnanhthodo62@gmail.com
ĐT : 0906265335

Bài 2.
Nguyên văn:

子 貢 問 曰 ﹕ 孔 文 子 何 以 謂 之 文 也 ﹖
子 曰 ﹕ 敏 而 好 學 ﹐ 不 恥 下 問 。 是 以 謂 之 文 也

Phiên âm:
Tử Cống vấn viết : Khổng văn tử hà dĩ vị chi văn dã ?
Tử viết : Mẫn nhi hiếu học , bất sỉ hạ vấn, thị dĩ vị chi văn dã.
Chú giải :
Đây là câu thứ 15 trong chương Công dã tràng (公 冶 長) . Các chương trong luận ngự được đặt tên theo chứ đầu câu của câu đó.
Tử Cống (子 貢 zi gong) Thày Cống, tên hiệu của Đoan mộc Tứ , học trò Khổng tử

Vấn( 問 wen ) hỏi
曰 yue : nói là
孔 文 子 : Quan đại
phu nướ Vệ tên là Ngã. Văn tử là thụy hiệu người đời sau đạt cho
Văn ( 文 wen ): văn, vẻ đẹp bên ngoài
Hà dĩ ( 何 以 he wei) : tại sao
Vị; 謂 wei : gọi , gọi là
Mẫn:敏 (min) : mẫn , mẫn tiệp , thông minh
Bất sỉ hạ vấn (不 恥 下 問 bu chi xja wen) : Không xấu hổ khi hỏi người dưới.

Dịch :
Tử Cống hỏi: Thưa thày, tại sao Khổng Ngã lại được người đời sau đặt thụy hiệu cho là Văn Tử?
Khổng tử trả lời ; Ong ta thông minh, hiếu học, không xấu hổ dấu dốt, biệt hỏi người dưới mình. Vì thế người đời sau mới tôn vinh ông ta vậy.
Bình:
Bất sỉ hạ vấn la một đức tính cao đẹp của người thày , nói rộng ra là của kẻ sĩ. Bởi vì người đời khi đã bước lên tới đỉnh cao học thức hầu hết đều tự cho mình đã biết hết mọi thứ, kinh miệt hết người khác. Thói tự kiêu đó của những quân sư trở thành cái gai trong mắt đối với bọn vua chúa, kẻ có quyền , và kết cục thường chuốc lấy cái chết. Cao Bá Quát từng nói : Thiên hạ có ba bồ chữ, ta giữ hai, anh ta giữ một nửa, nửa còn lại phân phát cho thiên hạ. Kiêu ngạo đến thế là cùng.
Khổng tử tôn vinh đức tính ” bất sỉ hạ vấn ” của Khổng Ngã thực đáng để ta suy ngẫm.

Sơ đồ tư duy nhớ ngoài

Từ một chữ có âm Hán Việt là vị =là dạ dày

Ghép với bộ ngôn ta có 謂 ( wei) – gọi là
Ghép với bộ thủy ta có 渭 (wei) : sông Vị
Ghép bộ khẩu ta có 喟 ( kui) : bùi ngùi
Ghép bộ trùng hay bộ cẩu
蝟 – con nhím
Học qua tiếng Anh:
CHAP. XIV. Tsze-kung asked, saying, ‘On what ground did Kung-wan get that title of Wan?’ The Master said, ‘He was of an active nature and yet fond of learning, and he was not ashamed to ask and learn of his inferiors!– On these grounds he has been styled Wan.’ 【十四章】子贡问曰、孔文子、何以谓之文也。子曰、敏而好学、不耻下问、 是以谓之文也。 【十四章】子貢問曰、孔文子、何以謂之文也。子曰、敏而好學、不恥下問、 是以謂之文也。 zǐ gòng wèn yuē kǒng wén zǐ hé yǐ wèi zhī wén yě zǐ yuē mǐn ér hàoxué bù chǐ xià wèn shì yǐ wèi zhī wén yě

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s