Archive | Tháng Mười Một 2016

Docago : CTV Thanh Chi đã qua đời

Docago được tin nhà báo Thanh Chi ( tức Nguyễn Đức Thơi) quê Nghi Trung Nghi Lộc Nghệ An, nguyên PV báo Hà Nội sau một thời gian lâm bệnh nặng đã từ trần vào hồi 17h 5 ph ngày 28/11/2016 hưởng thọ 78 tuổi. Docago wordpress.com xin có lời chia buồn sâu sắc cùng gia đình ./.

Advertisements

Nguyễn Gia Thiều : Cung oán ( tiếp) Nguyễn Chân dịch sang Pháp Nga

153.Mày ngài lẫn mặt rồng lồ lộ

Sắp song song đôi nố nhân duyên

Hoa thơm muôn đội ơn trên

Cam công mang tiếng thuyền quyên với đời

153.Mes sourcils de bombyx et la face du dragon se montrent

Tête à tête et forment un couple très assorti

Comme fleur odorante, je lui dois un bonheur infini

Et me suis recompensée d’être jeune et jolie au monde

153.Брови как у шелкопряда пред высочайшым лицом

Составляют прекрасную супружескую пару

Душистый цветок в бесконечном долгу перед Королём

Я награждена быть молодой и красивой на свету

157.Trên chín bệ mặt giời gang tấc

Chữ xuân riêng, sớm trực trưa chầu

Phải duyên hương lửa cùng nhau

Xe dê lọ rắc lá dâu mới vào

157.Sur le trône le soleil est à un empan de moi

Dans ce printemps je pourrai seule à lui servir

Encens et feu se mêlent quand l’amour est attaché une fois

Pas besoin des feuilles de mûriers pour attirer les chèvres

157.На высоте девяти ступеней я рядом с Солнцем

Утром и вечером только я одна ему служу

Любовь нас привязывает как огонь и ладан

Не нужно туповых листьев чтоб коз притягивать

161.Khi ấp mận ôm đào gác nguyệt

Lúc cười sương cợt tuyết đền phong

Đóa lê ngon mắt cửu trùng

Tuy mày điểm nhạt nhưng lòng cũng xiêu

161.Lorsqu’ on s’embrasse au pavillon pour la lune contempler

Et au palais des platanes en plaisantant neige ou rosée

La fleur de poirier est agréable à voir pour le Roi

Il est fléchi même quand mes sourcils sont négligement parés

161.Когда обнимаемся под луной на этаже

И на дворце платанов шутим снегом и росой

Цветка груши приятный для глаз императора

Он ещё сочуствует мне хотя неловко украшена

165.Vẻ vưu vật trăm chiều chải chuốt

Lòng  quân vương chi chút trên tay

Má hông không thuốc mà say

Nước kia muốn đổ, thành này muốn long

165.Entourée  de soins je suis véritable joyau

Que le souverain adore en son cœur et choie en ses mains

Les joues  roses n’ont pas besoin de philtre pour enivrer

Mais pourraient faire perdre les pays et les remparts secouer

165.Как жемчужина со всех приёмов забот красоты

Царь меня обожает в сердце и нежит руками

Не нужно зелье чтоб опянять людей розовыми щёками

Но  они могут опрокидывать  страны и оплоты

169.Vườn Tây uyển khúc trùng “Thanh dạ”

Gác Lâm xuân điệu ngã “Đình hoa”

Thừa ân một giấc canh tà

Tờ mờ nét ngọc, lập lòa vẻ son

169.Au parc d’Ouest retentit la chanson ”Lune Limpide”

Sur la tour Lâm Xuân tombe l’air de la “Fleur de Hậu Chủ”

Toute la nuit prolongée, grâce à la faveur du Roi

Dans le pénombre paraît mon teint indécis sous le fard

169.На парке Тай Уень слышна песня “Ясная Ночь”

На башне Лам Суан-ритм “Цветок cзади Дворца“

Ради милоcти  Царя я целую ночью рядом с ним

В полутени казается неясно цвет без прикpас моего лица

Đỗ Anh Thơ : Truyện cực ngắn : Nỗi buồn lá vàng rụng đã vơi đi

Lần đầu tiên Hắn đi máy bay VietJet từ Sài Gòn ra HN nên hắn không biết bay chậm giờ là chuyện cố hữu của hãng này. Ra sân bay sát giờ , hắn còn phải ngồi chờ chán chê gần hai tiếng đồng hồ mới được bay.

Tới Nội Bài đã gần 8 h đêm ,hắn về ngay bệnh viện Việt Đức thăm em đang đau nặng. Nhìn thấy người em ruột chỉ còn da bọc xương trên giường bệnh, hắn bị sốc rất mạnh. Ngồi với em, nắn bóp tay cho em cả tiếng đồng hồ, huyết áp hắn lên cao, đầu lâng lâng, như có thể quỵ đến nơi … hắn đành phải ra về. Ngồi trên taxi, hai tai vẫn điếc đăc, hắn  như người mất hồn … mãi cho tới khi qua cầu Nhât Tân  – một chiếc cầu bê tông dây văng lung linh đèn mầu LED dài và đẹp nhất Đông Nam Á , thần kinh hắn mới dần dần trở lại bình thường.

Suốt đêm đó , ở nhà con , hắn thức ngủ chập chờn, nhưng sáng hôm sau hắn vẫn gắng lên mảnh đất đã lỗi hẹn :

             Đồng Mô ta ước được về,

             Giắt con nghé nhỏ, nón mê đội đầu.

             Ngu si đi như lũ trâu,

            Tai nghễnh ngãng hết buồn rầu thế gian.

               Đá mồ côi , gối ngày tàn,

             Đêm nằm ngáy… ngày ra sân trông vườn.

              Gặp thời tiết, người ươn ươn.

             Váng mình tý chút, một cơn rồi VỀ .

 

Xe dừng lại ở cái sân gạch có đường cua xe mà hắn làm còn đang dang dở, nay đã mọc rêu xanh. Những gốc lộc vừng, gốc si ,  cây khế , cây sung xanh tốt …như đón chào hắn .

Hắn bước lên thềm căn nhà cấp 4 thân yêu, nơi hắn đã từng ngồi viết hoặc cấu tứ những quyển sách như : Kinh Dịch với cuộc sống con người, Trí tuệ Khổng tử , Trí tue Lão tử, Nhưng kiến giải về triết học khoa học …hiện đã khiêm tốn đứng một góc trong thư viện các trường Đại học.

Hắn trầm ngâm nhìn ra xa và quan sát. Xung quanh vườn nhà hắn,  những khách sạn nghỉ dưỡng  như Yên Bài Family  , White Ocean family … …với nhiều biệt thự treo bảng For Rent đang hình thành, nhưng ngày thường rất vắng khách. Hắn nhẩm tính : thấm thoát thế mà đã gần 10 năm … Hắn lỗi hẹn với núi Tản sông Đà, để theo con vào Nam,nên nơi này vẫn là một mảnh vườn hoang.

Hắn chậm rãi bước từng bước quanh vườn . Đôi giày lười của hắn đạp lên những đống lá  …nghe sột soạt. Lá vàng như muốn níu chân hắn  lại .

Chợt hắn thấy một con gà mẹ đang bới lá tìm sâu cho con . Rồi một con nhái bén thấy động , nhảy ra nấp canh mũi ô tô của hắn . Gà mẹ không ngại hiểm nguy , chay lại vồ , tha ra góc vườn cho lũ con chia nhau. Gà mẹ vẫn kêu tục tục, còn chú gà trống bố từ trước vẫn đứng ưu tư cạnh gốc lộc vừng thì khoái chí vỗ cánh… gáy vang .

Tự nhiên nỗi buồn “ lá vàng rụng “ trong lòng hắn bỗng tan biến  ./.

Viết nháp tại Đồng Mô- Ba Vì – HN

Hoàn thành tại 245/14 Bình Lợi Bình Thạnh (SG)

( Để kỷ niệm ngày ra thăm em – nhà báo Thanh Chi )

19-23/11/2016

ĐAT

Đỗ Anh Thơ : Lời nói đầu Trí tuệ Trang tử : Truyện ngụ ngôn

Lời nói đầu

Đọc xong tập 1  Trí tuệ Trang tử ,bạn đọc không thể không sửng sốt về trí tuệ triết học ,văn học , sức tưởng tượng ,khả năng trào phúng và đả kích của ông ( nhất là đả kích lễ giáo Nho gia ) mà  Khổng tử là đại diện .

Như trên đã nói ,nhiều học giả đều cho rằng sách Nam Hoa kinh mà nay ta có ,ngoài phần Nội thiên là của ông còn Ngọại thiên và Tạp thiên là người đời sau .

Từ điển Thành ngữ Trung Quốc cho biết Nam Hoa là tên một hòn núi ở Tào Châu           thuộc nước Tống ( vùng đất mà hậu duệ của nhà Hạ bị nhà Chu dời lên vùng Sơn Đông  )  thời xưa.

Khi Trang Tử đến ở ẩn nơi chân núi Nam Hoa, ông đã đem hết tinh hoa của Đạo giáo của Lão Tử viết thành bộ sách và lấy tên núi  cũng có thể là để nhớ tới nguồn gốc tổ tiên mình mà đặt tên, gọi là         Nam Hoa kinh,  .đời sau người ta gọi là “sách Trang Tử“.

Theo tác giả ,thì nền văn hóa Trung hoa sở dĩ    rạng rỡ được như ngày nay mà ta đã biết  là do có sự tiếp thu ,chiếm hữu … một phần rất lớn văn hóa các bộ tộc phương Nam ,chủ yếu là Bách Việt .Họ đã bị cướp mất bản quyền ,khi bị các bộ tộc phương Bắc đến ,đồng hóa .

Văn chương  Nam Hoa kinh cũng         không phải là ngoại lệ . Vì cũng giống như kinh Dịch ,kinh Thi …nó có rất nhiều ,vô số từ cổ ,đồng nghĩa khác âm        mà soạn giả dẫn chứng ,đó là từ của phương Nam ( Việt Hán )  như áo quần ,mít ( bà la mật ) ,xoài ( mang quả )….nó không hiện hữu trong phương ngữ miền Bắc và không phổ biến , thông dụng  trong từ điển            tiếng phổ thông ( hoặc gọi là tiếng Bắc Kinh ) vì đây là những sản vật miền Nam .                   Trong tiến trình giao thoa văn hóa ,nhất là ở trường hợp thiểu số bị ngoại xâm đô hộ  …ta không thể khẳng định một chiều biến âm ngữ âm học của một số học giả ví dụ giữa buồng <-> phòng  ; <-> ty .Bởi vì nó đã bị xóa nhòa đi bởi lịch sử .,bởi  kẻ  cầm quyền .

Có rất nhiều công trình nghiên cứu về Nam hoa kinh  nhưng nay không còn , là tại sao ? ví như :

-Bản chú giải của Tư Mã Bưu (司 马 彪 ? – 306 nhà sử học đời Tây Tấn  ,sống sau Tư Mã Thiên khoảng 400 trăm năm ) .Theo nhà sử học này Nam hoa kinh gồm có   21 quyển, 52 thiên: Nội thiên có 7, Ngoại thiên có 28 và Tạp thiên có 14, Giải thuyết có 3 thiên. Bản chú giải này hiện nay đã thất lạc, không tìm ra.

-Bản chú giải của Mạnh Thị ( tức Mạnh Hỷ , sống vào thời Tây Hán ,không rõ năm sinh năm mất ) . Theo ông này ,Nam Hoa kinh có 18 quyển ,52 thiên. Bản này cũng bị thất lạc.

-Bản chú giải của Thôi Soạn có 10 quyển 27 thiên gồm: Nội thiên có 7, Ngoại thiên có 20. Quyển sách này cũng đã mất.

-Bản chú giải của Hướng Tú, 20 quyển 26 thiên, không có Tạp thiên. Bản này cũng không còn .

Còn theo sách Hán thư Nghệ văn chí, Nam Hoa kinh gồm 55 thiên, nhưng ngày nay còn được 33 thiên ,mất đi tới non nửa . Theo truyền thuyết ,bản này cũng do Hướng Tú san định và sau này sắp xếp ,đặt tên Thiên Chương. Không ai biết được rằng quá trình sắp xếp, san định ấy đã làm tổn thất tới 22 chương ,           hay do đã thất lạc từ trước .Tà có thể đặt giả thuyết nguyên bản sách      Trang tử ( Nội thiên ) có thể bị các học giả đời Hán         loại bỏ nhiều  ,thay thế bởi Ngọai thiên và Tạp thiên ,với bút lực rất non và trùng lặp .

Câu hỏi này thật khó giải đáp vì bản hiện nay được hoàn chỉnh vào đời nhà Tấn (thế kỷ thứ 3), cách xa Trang đã hơn 500 năm. Về sau có Tiêu Hoằng làm ra pho sách Trang Tử Dực, gom góp các lời chú giải của những người trước, từ Quách Tượng trở đi, có tới 22 người. Có thể nói đây là một pho tạp chú rộng rãi và đầy đủ, rồi phần sau lại có phụ thêm phần Trang Tử Khuyết Ngộ, gom góp những chỗ sai biệt từ cuốn Nam Hoa Kinh Giải của Lục Cảnh Ngưu đời Tống đến các tài liệu trong Sử Ký, sách Trang Tử Luận của Nguyễn Tịch, Vương An Thạch, sách Trang Tử Từ Đường Ký của Tô Đông Pha,… Tóm lại, hầu hết các sách của các học giả nghiên cứu về Trang Tử đều được Tiêu Hoằng đọc và trích lục đầy đủ.

Các  học giả phương Tây cũng đã có nhiều công trình dịch thuật sách của Trang tử  thế kỷ19 như  Balfour, Frederic Henry . (1881 ;  Giles, Herbert Allen (translator). (1926). ;  Fung, Yu-lan (translator). (1933)., Martin Palmer; James Legge; Burton Watson .Sau những năm 50 cho đến nay ,các bản dịch và bài nghiên cứu về Trang tử của tác giả phương Tây hoặc người Âu gốc Hoa … được nở rộ ,nhiều không kể xiết .

Tại Việt Nam ,có các bản dịch của Nhượng Tống, Nguyễn Duy Cần, Nguyễn Hiến LêNguyễn Tôn Nhan là những bản dịch và bình luận khá trọn vẹn .Nguyễn Hiến Lê còn nêu tên nhiều quyển sách trong chú thích như  của L.Kh ;D.N.L;V.P.V …,nhưng soạn giả không có trong tay .

Là người đi sau , thấy phương pháp người đi trước có chỗ chưa đáp ứng được yêu cầu của nhiều tầng lớp độc giả ,  nên trong quyển Trí tuệ Trang tử ( tập 2 – truyện ngụ ngôn) này ,soạn giả vẫn theo nguyên tắc  biên soạn như  tập 1 ,cố gắng cung cấp  cả phần nguyên văn chữ Hán  ,có thêm câu đầu chương ,dùng font chữ thảo thêm nhiều khảo dị …,              để bạn đọc tùy theo trình độ ,tham khảo ,phản tư ,luyện tập thư pháp …                                    Tuy nhiên ,tập này được tuyển chọn từ ngoại thiên và tạp thiên của Nam Hoa kinh , có nhiều nhược điểm như trên nên soạn giả tuyển theo sở thích ,ý chủ quan  của mình ,vì vây có thể bỏ sót nhiều truyện ngu ngôn tuy dài nhưng  lại hay .

 

Theo Trang tử “ Đạo ” là bản thể vũ trụ ,là khái niệm vô hạn . Ông viết :       “ Đạo “ sản sinh ra thiên địa       vạn vật .Nó có tình có tín ,nhưng vô vi vô hình ,          có thể truyền mà không thể tiếp nhân ,có thể nắm bắt được mà không thể thấy nó .Tự nó có gốc có rễ ,từ khi chưa có trời đất .tự cổ nó đã tồn tại .Nó tạo ra quỷ thần ,thượng đế ,sinh ra trời đất .( 夫 道 有 性 有 信 ﹐无为无 形 ﹐可传 而 不 可 受﹐可 得 而 不 可见。自 本 自 根 ﹐未 有 天 地﹐自古 以 固 存 ﹐神 鬼 神 帝 ,生 天 生地 ( chương Đại tông sư )

Như thế ,tư tưởng triết học của ông có thể quy nạp về bản thể luận lấy đạo làm thực thể .Vận vật vốn nhất thể là nhận thức luận của chủ nghĩa tương đối và từ đó suy dẫn sang khuynh hương chủ nghĩa duy tâm và khuynh hướng ngụy biện chủ nghĩa tương đối . Nó vốn là nhân tính luận tự nhiên và luân lý luận .

                   Soạn giả đã từng cung cấp cho bạn đọc Trí tuệ Lão tử  người đề ra thuyết vô vi ,tức là vô nhân vi ,chủ trương con người phải thuận theo tự nhiên ,không nên và không thể can thiệp vào tự nhiên .Trang tử rõ ràng là người kế thừa tư tưởng đó ,diễn đạt nó theo cách viết ngụ ngôn hư cấu .Nhưng trong thời kỳ Tiền Hán (-206), tư tưởng của Lão Tử được truyền bá, còn tư tưởng của Trang Tử thì mãi đến thời Hậu Hán (từ 25 đến 220) mới được phổ biến.

Buổi đầu nhà Hán, danh từ Hoàng-Lão (Hoàng Đế và Lão Tử) được xưng tụng phái tu luyện theo thuyết vô vi hư rống ,nhưng thật ra chẳng ai rõ Hoàng Đế  có thật hay là không .Chỉ đến cuối đời nhà Hán mới đổi ra thành Lão-Trang (Lão Tử và Trang Tử).

So sánh sách của Lão Tử với sách của Trang Tử, ta sẽ thấy nhiều quan điểm khác nhau .Ví như  Lão Tử bàn về Đạo ( bản thể luận ,vô danh vô hình ) nhiều chỗ lại sa vào Đức ( thể hiện ra hình hài ) cũng nói tới chính sự chẳng khác mấy  Khổng Tử, Mặc Tử , với mục đích là cứu dân. Trong khi đó, Trang Tử chỉ quan tâm đến vấn đề cứu chữa lấy mình làm gốc. Dường như Lão Tử viết Đạo Đức Kinh là để cho các vị vua chúa và các nhà làm chánh trị chớ không phải viết cho các đệ tử của ông. Đọc quyển Đạo Đức Kinh, ta thấy rõ ông thường nhấn mạnh về việc trị nước, luôn luôn chống đối chánh sách hữu vi, thường hay can thiệp vào việc  của dân chúng .Như vậy, ta  thấy, cái học của Trang Tử là để cho tất cả mọi người trong xã hội, bất cứ là người dân hay quan; còn cái học của Lão Tử là dành riêng cho những ai có sứ mạng dìu dắt dân chúng hay trị vì thiên hạ. .. (    theo Nguyễn Hiến Lê ) .

Lão Tử  chủ trương: cứng rắn thì dễ bị nát, nhọn bén thì dễ bị mòn lụt, đầy thì dễ đổ, v.v… cho nên Lão Tử chỉ cho con người con đường để tránh khỏi sự đổ nát, mòn gãy,…. Trái lại, Trang Tử thì chủ trương sự: ngoại tử sinh, vô chung thủy. Cho nên, chỗ mà Lão Tử chăm chú thì Trang Tử lại nhìn với cặp mắt thản nhiên như không đáng kể.

Tóm lại, theo Sử gia Tư Mã Thiên, cái học của Trang Tử không đâu là không bàn đến, nhưng gốc ở những lời dạy của Lão Tử. Chỗ tương đồng của Trang và Lão là cả hai đều cùng một quan niệm về Đạo và Đức, và cả hai đều chống đối tư tưởng truyền thống đương thời, và vì thế mà Tư Mã Thiên đặt cho học phái nầy là Đạo Đức Gia, vì quan niệm Đạo và Đức là nền tảng chung cho cái học của Lão và Trang.

Như thế, tuy là tự độ, nhưng cũng là độ tha một cách tiêu cực. (Trích ý kiến  của Nguyễn Duy Cần)

Còn cách viết một bên là dùng cách nói “ngược” ,một bên là dùng cách nói “bịa” .Từ ý nghĩa triết lý  Vô vi (无为) nói chung ,Trang tử đã nâng cao hơn thành vô ngụy ( 无伪) ,có nghĩa là không giả trá ,người và mọi vật đều có quyền ngang nhau và     đều vật hóa .( 齐 物 ﹐物 化 – transformation of things ) nghĩa là đều chuyển hóa cho nhau như Trang tử với bướm ,như cá với         Huệ tử ,Trang tử ,       như trứng cá  ,chim ,ri ve sầu cực nhỏ ,với cá côn ,chim bằng cực lớn ,từ Khổng tử sang Đạo Chích ,từ thánh nhân sang tiểu nhân và ngược lại .

.            Sự gỉ trá đó ( ngụy =伪 ) và thật ( chân =真 ) là tương đối ,rất mờ ,không ranh giới .

 

Tóm tắt lại ,dịch Trang tử đã khó ,viết ,bình ,khảo  sách Trang tử càng khó hơn vì ta không biết dâu là cái ông viết nhâm ,đâu là sự cố ý của ông và đâu là sự xuyên tạc cua ngươi đời sau ,do không hiểu hay là có dụng ý .

Vậy mong bạn đọc thông cảm ./.

Đỗ Anh Thơ

Nguyễn Gia Thiều : Cung oán( tiếp) – Nguyễn Chân dịch sang Pháp Nga

109.Thà mượn thú tiêu dao cửa Phật

Mối thất tình quyết dứt cho xong

Đa mang chi nữa đèo bòng

Vui gì thế sự mà mong nhân tình

 

109.Mieux vaudrait chercher la quiétude au seuil de Bouddha

Et rompre à toujours toutes passions de cette vie

A quoi bon de s’attacher encore à ces fardeaux

Quelle joie en ce monde dans les sentiments d’autrui

 

109.Луше ли пользоваться брождением перед Буддой

Пересекать все человеческие страсти

Зачем увязнуть ещё в жизненной ответственности

Какие радости в житейских делах,

Чтоб ждать человеческого чувства

 

113.Lấy gió mất trăng thanh kết nghĩa

Mượn hoa đàm đuốc  tuệ làm duyên

Thoát trần một gót thiên tiên

Cái thân ngoại vật là tiên trong đời

 

113.Fraterniser donc avec la lune claire et le vent frais

Se servir de la fleur de Bouddha et la torche de sa Sagesse

S’évader de ce monde comme les Immortels

Renoncer à toutes choses, on deviendrait tout Saint

 

113.Брататься с прохладным ветром и яркой луной

Брать Буддиский Цветок и его Мудрость как судьбу

Убежать от этого мира как Языческие Боги

Отказатся от всех вещей-Это Небожитель

 

 

 

(III-SUY NGHĨ VỀ ĐÁM CƯỚI)

 

117.Ý cũng rắp ra ngoài đào chú

Quyết lộn vòng phu phụ cho cam

Ai ngờ giời chẳng cho lầm

Quyết đem giây thắm mà giam bông đào

 

(RÈLEXION SUR LE MARIAGE)

 

117.Je voudrais m’échapper de la loi du Créateur

Et décider de rester hors des liens conjugaux

Mais qui se doute que Dieu se mette à m’empêcher

Et employer les fils rouges pour détenir la fleur

 

(РАЗМЫЩЛЕНИЕ О СВАДЬБЕ)

 

117.Предусматриваюся выйти вне законов Творца

И прекратить связаться с супружескими связими

Но не подозреваю что Бог это не разрешит

И возмёт красную нить, чтоб держать цветки

 

121.Hẳn túc trái làm sao đó tá

Hay tiền nhân hậu quả xưa kia

Hay thiên cung có điều gì

Xuống trần mà trả nợ đi cho rồi

 

121.Peut être devrais-je payer la dette d’autrefois

Comme le fruit maintenant sorti de la cause antérieure

Ou c’est le péché commis au Palais Céleste

Qu’il faut expier dans les poussières d’ici-bas

 

121.Может быть я должна платить предыдущие долги

Которые совершились предшественники

Или на Небесном Дворце совершилась ошыбку я

И теперь мне нужно на свете её справляться

 

125.Kìa điểu thú là loài vạn vật

Dẫu vô tri cũng bắt đèo bòng

Có âm dương, có vợ chồng

Dẫu từ thiên địa cũng vòng phu thê

 

125.Voyez! Oiseaux et animaux, ces mille créatures

Quoiqu’ils sont inintelligents, il faut qu’ils s’attachent

Puisqu’existent les principes mâle et femelle

Même Ciel et Terre n’échappent pas à cette Règle

 

125.Cмотрите звери и птицы – Живые существа

Хоть не умные но следуют законы жизни

Мужкий и женский роды должны соединиться

Дажне Небо и Зелмя тоже не вне этого цикла

 

129-Đường tác hợp trời kia giun giủi

Lọt lám sao cho khỏi nhân tình

Thôi thôi, ngảnh mặt làm thinh

Thử xem con tạo gieo mình nơi naо

 

129.C’est le Ciel qui nous a conduit à l’union

Personne n’échaperait pas à l’amour entre deux genres

C’est assez! Détournons-nous et gardons le silence

Et voyons où nous amènera le Créateur!

 

129.Это Бог нас побуждает в соединение

Как можно избегать от человечесткого чувства

Довольно! Отвергнём и храним молчание

И смотрим как Творец куда нас толкает

 

Đỗ Anh Thơ : Truyện cực ngăn : Trên bờ đê sông Đáy đêm ấy

Năm đó,  Đỗ được Bộ điều biệt phái lên Ba Thá phụ trách giáo vụ cho lớp Ươm tơ do chuyên gia Trung Quốc giảng. Học viên gồm sinh viên ĐKBK năm cuôi, học sinh KT3 và KT1 cùng với vài ba cán bộ giảng dạy , trong đó có Nguyễn Văn Lân ĐHBK . Lân chơi khá thân với Đỗ.

Lớp học dạy về đêm ở thôn Viên ngoại Ứng Hòa , để tránh máy bay Mỹ. Một đêm mưa phùn gió bấc , sau khi cô chuyên gia trẻ họ Hoa giảng xong bài thí nghiệm thì Đỗ phải đưa cô ra chờ xe  đi về. Trời tối như mực , gió lộng, rét căm căm. Hai người, một trai một gái đứng trên bờ đê .     Mưa lất phất . Hoa không có áo mưa,  áo đã thấm ướt . Cô đang run cầm cập. Ngần ngại một lúc , Đỗ đành phải phanh áo bạt ra… rồi manh dạn nói :

–  Wo men lĩa duo zai y qi (*)

           Chần chừ một lúc, rồi Hoa thẹn thùng…ngoan ngoãn …chui vào áo… cùng trú mưa . Cô ta vẫn run cầm cập, còn Đỗ thì mặt nóng ran . Hắn nắm tay Hoa và nói khẽ :

–        Qing fang xin (**)

Nhưng trong bụng thì muốn lợi dùng tình thế và thèm khát đặt lên môi cô một nụ hôn .

… May sao, ngay lúc đó, phía nhà máy lóe ánh đèn pha ô tô.

Hai đưa buông tay nhau vừa đúng lúc chiếc xe commanca đỗ xịch bên cạnh .

Vì mưa ,ánh sáng đèn xe yếu ớt ,lại đặt sát gầm để tránh máy bay nên xe đã đến rất rất gần mà họ không biết. Thật hú vía ! Hoa lưu luyến nhìn Đỗ và bước lên xe mà không để ý đến nét măt sắc lạnh của Hứa đoàn trưởng ngồi ơ ghế trước.

Xe chạy. Đỗ xuông chân đê về nhà sơ tán. Anh ta bước vội , xuýt vấp phải Lân đang đưng dưới bụi tre, chờ bạn với ánh mắt trìu mến , bao dung…

Sau đó, Đỗ nghe tin có mấy chuyên gia trong đoàn về bị đấu tố trong cách mạng văn hóa vì họ đã trao nhiều kinh nghiệm và tài liệu ươm tơ cho chuyên gia Việt Nam trong đó có Đỗ. Nhưng không biết có Hoa không ?

(*)  我 们 俩 躲 在 一 起

Hai ta cùng chui vào đây tránh mưa

 

(**) 请 放 心!

Xin cứ yên tâm

Tại SG

11/11/2016

ĐAT

NGUYỄN BÍNH: EM VỚI ANH do Nguyễn Chân và TMCS dịch sang bốn ngữ

Lòng em như quán bán hàng

Dừng chân cho khách qua đàng mà thôi.

Lòng anh như mảng bè trôi

Chỉ về một bến chỉ xuôi một dòng.

Lòng anh như biển sóng cồn

Chứa muôn con nước nghìn con sông dài.

Lòng em như chiếc lá khoai

Đổ bao nhiêu nước ra ngoài bấy nhiêu.

Lòng anh như hoa hướng dương

Trăm nghìn đổ lại một phương mặt trời.

Lòng em như cái con thoi,

Thay bao nhiêu suốt mà thoi vẫn lành.

THE TWO HEARTS

NGUYEN BINH

Oh! My dear young lady

Your heart is like a kiosk

Everyone can come and go.

My heart is not so,

It’s like a raft

Floating down along only one stream

And arriving at only one wharf.

My heart is like an ocean

Receiving water from plenty of rivers

Your heart is like a slippery leaf

It cannot hold even a drop of water.

My heart is like a sunflower

Changing its orientation never.

Your heart is like a shuttle

It’s too easy to change its spindle.

Translation by TMCS

NOS DEUX CŒURS

NGUYỄN BÍNH

Ton cœur est telle une boutique

Pour que le passager y reste un moment

Et le mien–un radeau emporté par le courant

Qui s’oriente toujours vers un seul embarcadère

Mon cœur ressemble à la mer aux mascarets

Qui accepte mil flux et longues rivières

Et le tien-telle une feuille de taro

Combien d’eau qu’on y verse s’écoule toute dehors

Mon cœur est semblabe à la fleur du tournesol

Qui s’oriente toujours vers le soleil

Mais le tien est comme une navette

Qui reste intacte malgré tant de fois qu’on y change de cannette

ТВОЯ И МОЯ ДУША

НГУЬЕН БИНЬ

Твоя душа похожа на давку

Месту для остановки проходяющих только

А моя-rак плавющий плот

Который двигается только по одному течению

И причаливается на едиственной пристани

Моя душа как волнующееся море

Которое содержает тысачи протоков и столько

же длиных рек

А твоя-подовна один лист таро

Tуда сколько воды приливают, протечёт и столько

Моя душа-словно цвет солнечника

Коиорый всегда направляется к солнцу

А твоя-совершенный вид челнока

Сколько катушок меняют свою форму сохраняется

СHA MÔN TÂM                                  咱们心

NGUYỄN BÍNH                        阮丙

Nhĩ tâm như tiểu điếm                      你心如小店

Đình bộ khách lai qua                  停步客来过

Thuận phiệt dư tâm tự                     顺筏余心似

Qui lai nhất độ hà                             归来壹渡河

Ngã tâm tự cự ba                             我心似巨波

Nạp sổ tuyền giang na                     纳数泉江那

Vu diệp nhĩ tâm tiếu                         芋叶你心肖

Thủy châm tổng giải a!                    水斟总解啊

Hướng dương hoa ngã hồn             向阳花我魂

Tùy nhật bất đình liễu                       随日不停了

Tâm địa chức thoa nhĩ                      心地织梭你

Sổ phiên thế đĩnh tồn                       数番替锭存

NGUYỄN CHÂN dịch 02.11.2016